{"id":487,"date":"2017-10-04T17:33:37","date_gmt":"2017-10-04T15:33:37","guid":{"rendered":"https:\/\/jkmgryf.pl\/?p=487"},"modified":"2026-02-21T12:45:05","modified_gmt":"2026-02-21T10:45:05","slug":"trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/","title":{"rendered":"Trzy stolice i okolice &#8211; ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok"},"content":{"rendered":"<p><em>Stawianie \u017cagli na jachcie<br \/>\npodobne jest bardziej ni\u017c na innych statkach<br \/>\ndo rozwijania skrzyde\u0142 u ptaka;<br \/>\nlekko\u015b\u0107, z jak\u0105 jacht si\u0119 porusza,<br \/>\nstanowi rozkosz dla oczu.<br \/>\nJoseph Conrad &#8222;Zwierciad\u0142o morza&#8221;<\/em><\/p>\n<h3><strong>Trzy stolice i okolice &#8211; ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok<\/strong><\/h3>\n<p>M\u00f3wi\u0105 o mnie: jezioro polodowcowe, troch\u0119 niedosolone. A przecie\u017c mam wyspy: Gotland, Oland ca\u0142kiem spore, a najwi\u0119ksza g\u0142\u0119bia Landsort to ponad 400m! A jakie \u0142adne mam zatoki: Meklemburska na zachodzie, Botnicka na p\u00f3\u0142nocy, Fi\u0144ska i Ryska na po\u0142udniowym wschodzie. A na po\u0142udniu \u2013 mniejsza, ale najmilsza \u2013 zatoka Gda\u0144ska.<\/p>\n<p>A na niej c\u00f3\u017c to za wytworny jacht! Pi\u0119kno i elegancja &#8211; mucha nie siada! Motyl? Bardzo prosz\u0119! Na dziobie wygrzewa si\u0119 \u2013 pa\u017a kr\u00f3lowej, w kolorze mahoniu\u2026 Bo to s\/y Orion. W kokpicie rozsiedli si\u0119 przyjaciele Oriona, przyszli odda\u0107 cumy przy wyp\u0142yni\u0119ciu w ba\u0142tycki rejs: TRZY STOLICE I OKOLICE.<br \/>\nMi\u0142o pogaw\u0119dzi\u0107 przy kawie, dro\u017cd\u017c\u00f3wce, ale\u2026 Kapitan podrywa za\u0142og\u0119: jacht sklarowany\u2026 Ruszamy!<\/p>\n<p><strong>Gdynia<\/strong><br \/>\n<strong>Poniedzia\u0142ek<\/strong><br \/>\n<strong>24 lipca<\/strong><br \/>\n1300 odej\u015bcie od kei, \u0142adnie wieje, grot w g\u00f3r\u0119 i\u2026 Kurs na\u2026 Liepaj\u0119! Przy wyp\u0142yni\u0119ciu &#8211; s\u0142oneczko i lekka bryza, trudno oderwa\u0107 si\u0119 od l\u0105du; ostatnie rozmowy telefoniczne z bliskimi, za Helem ju\u017c tylko szum wiatru, trzepot \u017cagli i jachtowe porz\u0105dki. Lekko nie b\u0119dzie, bo wieje dok\u0142adnie w mord\u0119, ale wieje!<br \/>\nWachtowy rytm wyznacza czas pracy i odpoczynku. Po zej\u015bciu pod pok\u0142ad \u2013 bynajmniej morski zapach &#8211; tu nie zmarnuje si\u0119 \u015bwie\u017co zasztauowanego pieczywa &#8211; za\u0142oga w pe\u0142ni zas\u0142u\u017cy\u0142a na posi\u0142ek. Nied\u0142ugo\u2026 strac\u0105 apetyty\u2026<br \/>\nWiatr konsekwentnie przeciwny i\u2026 s\u0142aby, nadchodzi pierwszy rejsowy wiecz\u00f3r i noc\u2026<br \/>\nKolejne mile odk\u0142adane na mapie, powoli Orion zmierza na p\u00f3\u0142nocny-wsch\u00f3d.<br \/>\nNiestety w nocy z poniedzia\u0142ku na wtorek nast\u0119puje zatrzymanie jachtu przez stra\u017c przybrze\u017cn\u0105 Rosji. Pow\u00f3d \u2013 wej\u015bcie na wody terytorialne. Spisanie protoko\u0142u trwa ponad dwie godziny.<br \/>\nWreszcie o 0330 \u2013 mo\u017cna p\u0142yn\u0105\u0107 dalej. Wiatr si\u0119 wzmaga, kierunek \u2013 utrzymuje. Grot na dw\u00f3ch refach i kliwer z trudem utrzymuj\u0105 pr\u0119dko\u015b\u0107 marszow\u0105, gorzej z kursem; du\u017cy dryf raczej odsuwa od \u0142otewskiego brzegu.<br \/>\nNa dodatek p\u0119k\u0142o ucho na sztagowniku lewego forsztagu &#8211; wymiana na szekl\u0119 na rozbujanym dziobie zalewanym falami nie by\u0142a \u0142atwym zadaniem, ale sztag i maszt zosta\u0142 zabezpieczony.<br \/>\nW sam\u0105 por\u0119, bo pod wiecz\u00f3r rozwia\u0142o si\u0119 do si\u00f3demki, noc i kolejny dzie\u0144 nie przynios\u0142y po\u017c\u0105danej zmiany kierunku wiatru. Halsuj\u0105c jacht przybli\u017ca\u0142 si\u0119 do wyspy Gotlandii.<br \/>\nW tych warunkach zapad\u0142a decyzja, by zawin\u0105\u0107 do Visby i planowan\u0105 tras\u0119 pokona\u0107 zgodnie z kierunkiem wskaz\u00f3wek zegara: najpierw skandynawskie, a potem \u0142otewskie porty.<br \/>\nPoprawi\u0142a si\u0119 pogoda i nastroje za\u0142ogi.<\/p>\n<p><strong>Czwartek rano<\/strong><br \/>\n<strong>27 lipca<\/strong><br \/>\n<strong>Visby<\/strong><br \/>\nMo\u017cna zrzuci\u0107 &#8222;karego&#8221;, grota; komenda: cumy i odbijacze na pok\u0142ad \u2013 w czwartek na ranem Orion wp\u0142ywa do Visby!<br \/>\nTradycyjne powitanie nowego portu \u2013 kufelek zimnego piwa w kokpicie, obowi\u0105zkowo \u0142yk dla Neptuna w podzi\u0119ce za pomy\u015blny przelot i\u2026 co tu robi\u0107 w stolicy Gotlandii?<br \/>\nZadbana i zagospodarowana marina, dobrze znana za\u0142odze\u2026 Typowa, ma\u0142omiasteczkowa zabudowa\u2026 niegdysiejszej metropolii i g\u0142\u00f3wne atrakcje turystyczne: ruiny mur\u00f3w obronnych, ko\u015bcio\u0142\u00f3w \u2013 przypominaj\u0105 o pradawnej \u015bwietno\u015bci. Nawet woda w studni wysch\u0142a. Post\u00f3j nie b\u0119dzie d\u0142ugi \u2013 warto wzi\u0105\u0107 przyk\u0142ad z s\/y Zawisza Czarny, kt\u00f3ry szybko opu\u015bci\u0142 g\u0142o\u015bn\u0105 marin\u0119. W pi\u0105tek rano wreszcie mo\u017cna odpocz\u0105\u0107 od ha\u0142a\u015bliwej muzyki &#8211; na cumuj\u0105cych motor\u00f3wkach bawi\u0142a si\u0119 szwedzka m\u0142odzie\u017c.<\/p>\n<p><strong>28 lipca rano<\/strong><br \/>\n<strong>Visby<\/strong><\/p>\n<p>zostaje ze ruf\u0105, p\u0142yniemy w towarzystwie jachtu \u2013 okazja do &#8222;regat&#8221;.<br \/>\n\u0141adny baksztag sprzyja \u017cegludze wzd\u0142u\u017c zachodniego brzegu Gotlandii. Mimo s\u0142abn\u0105cego wiatru jeszcze tego samego dnia latarnia Landsort na trawersie oznacza wej\u015bcie w szkiery, kurs: Nyneshamn, a w sobot\u0119 02.20&#8230;<\/p>\n<p><strong>sobota<\/strong><br \/>\n<strong>29 lipca<\/strong><br \/>\n<strong>Nyneshamn<\/strong><\/p>\n<p>&#8230;mo\u017cna odnotowa\u0107: cumowanie w Nyneshamn.<br \/>\nMarina obszerna, z praktycznym wyposa\u017ceniem, \u017ceglarze nie mog\u0105 narzeka\u0107.<br \/>\nA co mo\u017cna zobaczy\u0107 na l\u0105dzie? Bardziej ni\u017c nowoczesne budynki, przyci\u0105ga wzrok po\u0142o\u017cony na skalistym wzg\u00f3rzu ko\u015bci\u00f3\u0142. Niestety zamkni\u0119ty, trudy wspinaczki wynagradza widok na wej\u015bcie do portu jachtowego.<br \/>\nPo drugiej stronie ko\u015bcio\u0142a dow\u00f3d \u0142\u0105czno\u015bci ze sta\u0142ym l\u0105dem \u2013 linia kolejowa, w sobotnie popo\u0142udnie niewielu spacerowicz\u00f3w na placu i g\u0142\u00f3wnym deptaku z placem zabaw i &#8222;dzie\u0142em sztuki&#8221;, a przed siedzib\u0105 w\u0142adz miasta\u2026 zbawcze \u0142aweczki. Chwila odpoczynku \u2013 na koncert karaoke (szwedzkie piosenki biesiadne?) raczej nie zostaniemy. W miasteczku obok blok\u00f3w tradycyjne budownictwo jednorodzinne. W przydomowych ogr\u00f3dkach opr\u00f3cz malin, porzeczek i kwiat\u00f3w mo\u017cna trafi\u0107 na motoryzacyjne cacka. Toyota, mercedes, i\u2026 zabytkowy okaz dodge. Historyczne s\u0105 te\u017c instrumenty nawigacyjne na sklepowych wystawach, o \u017ceglarskich tradycjach miasta przypominaj\u0105 modele jacht\u00f3w. Ciekawsze ni\u017c miniatury s\u0105 prawdziwe jednostki \u2013 w marinie. Mo\u017cna by\u0142o odpocz\u0105\u0107, i\u2026 czas ruszy\u0107 w drog\u0119.<br \/>\nWczesnym rankiem w niedziel\u0119 30 lipca &#8211; ostatnie uj\u0119cia Nyneshmn \u2013 marina, i ko\u015bci\u00f3\u0142, i\u2026 niewiele wi\u0119cej.<br \/>\nKurs na Sztokholm \u2013 fordewindowy, wiatr s\u0142abnie, wi\u0119c genua odpocznie, genaker jest nie tylko fotogeniczny, ale \u0142adnie ci\u0105gnie. A co robi za\u0142oga, gdy jacht p\u0142ynie na r\u00f3wnej st\u0119pce?<br \/>\nOddajmy g\u0142os Stasiowi. Preparowanie &#8222;podmaszt\u00f3wki&#8221; czyli napoju rozgrzewaj\u0105cego na bazie \u017c\u00f3\u0142tek, cukru i\u2026 spirytusu to orionowska tradycja.<br \/>\nPogoda sprzyja lawirowaniu mi\u0119dzy wyspami, powoli zmierzamy do najw\u0119\u017cszego przesmyku \u2013 Saltsjobaden. To raczej rzeczka ni\u017c morski szlak &#8211; miejscami robi si\u0119 naprawd\u0119 ciasno. A mijane jednostki to nie tylko jachty ale te\u017c ma\u0142e statki turystyczne.<br \/>\nZ\u0142o\u015bliwy fordziak, trzeba zrzuci\u0107 grota \u2013 dobrze, \u017ce jest silnik \u2013 a nie jak w ubieg\u0142ym stuleciu wios\u0142owanie, albo przeci\u0105ganie &#8222;na bur\u0142aka&#8221; \u2013 te czasy pami\u0119ta kpt. Ku\u015bnierz &#8211; w latach 60-tych Orion nie by\u0142 wyposa\u017cony w mechaniczny nap\u0119d\u2026 Pogoda sprzyja.<br \/>\nTrasa dok\u0142adnie oznaczona, dobra widoczno\u015b\u0107, kolejny zakr\u0119t i podziwiamy szwedzkie wille, coraz wi\u0119cej zabudowa\u0144 na brzegach to znak, \u017ce do stolica Szwecji blisko. Jeszcze most, ju\u017c pracuj\u0105 \u017cagle i wreszcie \u2013 marina przy muzeum Vasa. Kolejny dobrze znany Orionowi zak\u0105tek Ba\u0142tyku.<\/p>\n<p><strong>30 lipca<\/strong><br \/>\n<strong>Niedziela<\/strong><br \/>\n<strong>1630 Sztokholm<\/strong><\/p>\n<p>W niedziel\u0119 30 lipca popo\u0142udniowe (1630) cumowanie w marinie Wasahamnen na wyspie Djurgaarden. Post\u00f3j kilkudniowy &#8211; w Sztokholmie warto zatrzyma\u0107 si\u0119 d\u0142u\u017cej.<br \/>\nCo mo\u017cna zrobi\u0107 po zacumowaniu? Pobra\u0107 wod\u0119, wykona\u0107 kilka telefon\u00f3w i pora rozprostowa\u0107 nogi. W okolicy jest sporo atrakcji.<br \/>\nMo\u017ce zabytkowy cyrk? Albo weso\u0142e miasteczko? Nie, bujania i podrzut\u00f3w by\u0142o do\u015b\u0107 na morzu. Ciekawsze s\u0105 doki \u2013 w jednym z nich odbudowano zatopionego Vas\u0119 \u2013 pechowy wrak po renowacji zarabia przyci\u0105gaj\u0105c do muzeum t\u0142umy turyst\u00f3w. Godne podziwu s\u0105, umieszczone w mniejszym hangarze, historyczne jednostki, kt\u00f3re nie zaton\u0119\u0142y zaraz przy wodowaniu \u2013 kr\u00f3lewskie \u0142odzie przydawa\u0142y si\u0119 w komunikacji mi\u0119dzy wyspami i w szkierach. Niedzisiejsze zdobnictwo i nap\u0119d wios\u0142owy, a dla kogo\u015b, kto nie lubi plusku wiose\u0142 i t\u0142oku &#8211; jednoosobowy katamaran. Szkoda, \u017ce zaniedbany \u2013 w przeciwie\u0144stwie do b\u0142yszcz\u0105cych motor\u00f3wek. Przyda\u0142yby si\u0119 takie lakiery na burtach ORIONA\u2026 Mn\u00f3stwo atrakcji na Djurgaarden &#8211; w dawnym forcie. W XXI wieku nad wysp\u0105 g\u00f3ruje muzeum skandynawskie, jest te\u017c muzeum biologiczne, skansen, mo\u017cna wypocz\u0105\u0107 w parku lub przytulnej kafejce na l\u0105dzie albo na wodzie.<br \/>\nZa mostem \u0142\u0105cz\u0105cym wysp\u0119 ze sta\u0142ym l\u0105dem \u2013 miejska zwarta zabudowa; wzd\u0142u\u017c bulwaru XVIII-wieczne kamienice. Zadbane nie tylko fasady, ale\u2026 Jak tu \u017cy\u0107 w takiej &#8222;studni&#8221;?<br \/>\nDobrze, \u017ce s\u0105 przestrzenie nad wod\u0105 \u2013 i pogoda sprzyjaj\u0105ca spacerom.<br \/>\nNa ko\u0144cu bulwaru gmach opery, kolejne mosty i wyspy z gmachem parlamentu i zamek kr\u00f3lewski. Z zamkowych okien widok na stolic\u0119 Szwecji i Muzeum Sztuki. O znawstwie rze\u017aby, architektury, malarstwa w\u015br\u00f3d w\u0142adc\u00f3w Szwecji \u015bwiadczy wystr\u00f3j zamkowych kru\u017cgank\u00f3w, kaplicy, dziedzi\u0144ca. Na ko\u0144cu dziedzi\u0144ca panuje ars militare. O kunszcie Szwed\u00f3w przekonali si\u0119 Polacy w czasie\u2026 potopu. Zgromadzone w zamkowych podziemiach militaria pami\u0119taj\u0105 czasy rycerzy zakutych w zbroje, a karoce kr\u00f3lewskie &#8211; wyboiste drogi \u2013 gdy zasypane \u015bniegiem by\u0142y (te karoce) zast\u0119powane saniami.<br \/>\nNa szcz\u0119\u015bcie mamy lato, pora opu\u015bci\u0107 muzeum. Jeszcze rzut oka na zamkowe otoczenie i kurs na Djurgaarden i marin\u0119. Trzeba halsowa\u0107 l\u0105dem \u2013 przej\u015b\u0107 kolejne mosty i wyj\u0105tkowo d\u0142ugi bulwar. Wzd\u0142u\u017c niego cumuj\u0105 liczne drewniane jednostki, ale to jeszcze nie ORION. Wreszcie jest marina i\u2026 na ko\u0144cu najdalszego pomostu\u2026<br \/>\nPo obiadokolacji pod pok\u0142adem Oriona degustacja podmaszt\u00f3wki, cisz\u0119 wieczorn\u0105 przerywaj\u0105 okrzyki dobiegaj\u0105ce z karuzeli w pobliskim weso\u0142ym miasteczku. I zas\u0142u\u017cony odpoczynek przed nast\u0119pnym dniem.<br \/>\nKolejny dzie\u0144 pobytu w Sztokholmie &#8211; okolice zamku kr\u00f3lewskiego, ciasne uliczki na Gamle Stad prowadz\u0105 na plac z pomnikiem Alfreda Nobla. Sporo turyst\u00f3w, ruch w sklepach z pami\u0105tkami. Z Chin.<br \/>\nW zabytkowych szwedzkich autentykach \u2013 ko\u015bcio\u0142ach &#8211; cisza, mo\u017cna \u2013 i jest co \u2013 fotografowa\u0107.<br \/>\nRigkyrke z \u017celazn\u0105 a\u017curow\u0105 wie\u017c\u0105. W Johanes Kyrke polski akcent: polska flaga i obraz Matki Bo\u017cej Cz\u0119stochowskiej,<br \/>\nCiekawych obiekt\u00f3w architektury jest wiele, spichlerze, kamienice, forty, detale. M\u0142odsze obiekty s\u0105 bardziej praktycznie wyposa\u017cone \u2013 typowe w Skandynawii markizy chroni\u0105ce przed pal\u0105cym s\u0142o\u0144cem.<br \/>\nSztokholm to miasto nowoczesne (funkcjonuje metro) i ci\u0105gle si\u0119 rozbudowuje \u2013 kolejne obiekty ciasno wype\u0142niaj\u0105 zbocza g\u00f3rzystych wysepek. Pozostaje przestrze\u0144 pomi\u0119dzy wyspami, wody jeszcze nie zabetonowano. Tu wp\u0142ywaj\u0105 ogromne promy turystyczne i skromne jednostki. Pora wraca\u0107 do mariny, na Oriona. Kt\u00f3ry to? Ten z polsk\u0105 bander\u0105. Zostawiamy zgie\u0142k, kurz, miejskie ha\u0142asy. I w drog\u0119!<\/p>\n<p><strong>\u015aroda<\/strong><br \/>\n<strong>1100<\/strong><br \/>\n<strong>wyj\u015bcie ze Sztokholmu<\/strong><\/p>\n<p>Slaby wiatr, wi\u0119c pocz\u0105tkowo pracuje diesel grot na przej\u015bciu p\u00f3\u0142nocnym do Sztokholmu.<br \/>\nPotem baksztag i czujny fordewind, przy twierdzy Vaxholm uwaga na promy, i dalej, na pe\u0142ne morze.<br \/>\nMijamy charakterystyczne wysepki wybrze\u017ca szkierowego \u2013 oszpecone przez kormorany. Byle dalej na otwarte wody w stron\u0119 Morza Alandzkiego.<br \/>\nWreszcie odrywamy si\u0119 od szwedzkiej ziemi i nad ranem \u2013 pi\u0119kna jazda na fali pod Marhaellan. Takiej frajdy pasa\u017cerowie wycieczkowc\u00f3w nie zaznaj\u0105, ale sposoby zwiedzania Ba\u0142tyku s\u0105 r\u00f3\u017cne. Wielokrotnie jeszcze spotkamy si\u0119 z ogromnymi &#8222;szafami&#8221;.<\/p>\n<p><strong>3 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>czwartek rano<\/strong><br \/>\n<strong>Alandy<\/strong><\/p>\n<p>Mariehamn \u2013 stolica Aland\u00f3w \u2013 autonomiczne terytorium pod patronatem Finlandii.<br \/>\nZa\u0142o\u017cone w 1861 roku, nazwa od imienia \u017cony cara Marii. Rejon strategicznie wa\u017cny dla Szwecji i Rosji. Z bada\u0144 historycznych wynika, \u017ce to jeden z najstarszych teren\u00f3w osadniczych i kolebka marynarskiego rzemios\u0142a w Finlandii.<br \/>\nW znajomej marinie nie ma t\u0142oku, w s\u0105siedztwie zakotwiczy\u0142 Pommern \u2013 dawny frachtowiec, dwukrotny zwyci\u0119zca regat z Australii do Anglii (1930, 1937) obecnie obiekt muzealny.<br \/>\nMarynistyczne akcenty przed skromnym muzeum &#8211; na trawniku marynarz na cokole dzier\u017cy ko\u0142o sterowe, alejki przed marin\u0105, dalej dobrze zaprojektowana mieszkaniowa dzielnica, w pobli\u017cu ko\u015bci\u00f3\u0142ek, do pasa\u017cu handlowego coraz bli\u017cej. Mi\u0119dzy nielicznymi mieszka\u0144cami na cokole \u2013 gubernator, a na skwerze \u0142aweczka, z widokiem na statu\u0119 carycy Marii Aleksandrowny.<br \/>\nW Ostrahamen \u2013 tradycyjny \u017caglowiec sklarowany do wyj\u015bcia. Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w klasyki \u017ceglarskiej jest tu wi\u0119cej \u2013 kwarta\u0142 tradycji marynarskich czyli Sjokvarteret. Na jednym z jachtowych gara\u017cy \u2013 autentyczny zamek &#8222;cyfrowy&#8221;. W osadzie szkutniczej powstaj\u0105 kolejne jednostki \u2013 akwen do \u017ceglowania idealny, ale wi\u0119cej jest motorowodniak\u00f3w. Amator\u00f3w warkotu silnika jako dodatku do wiatru we w\u0142osach jest wi\u0119cej\u2026<\/p>\n<p><strong>4 sierpnia pi\u0105tek<\/strong><br \/>\n<strong>6 rano<\/strong><br \/>\n<strong>Wyj\u015bcie z Aland\u00f3w<\/strong><\/p>\n<p>Przy wyp\u0142yni\u0119ciu z Marienhamn trzeba si\u0119 wspomaga\u0107 silnikiem. Marheallan mijamy ostro pod wiatr i w strugach deszczu. Na pe\u0142nym morzu wypogadza si\u0119, zmiana kierunku jazdy \u2013 w g\u00f3r\u0119 pod fi\u0144ski brzeg, czyli \u0142adny baksztag. Przej\u015bcie mi\u0119dzy Alandami i Finlandi\u0105 &#8211; wieje ponad 20 kn, jedziemy 7 knot\u00f3w. Ciekawa nawigacyjnie trasa \u2013 wzmo\u017cona uwaga w \u017cegludze mi\u0119dzy wyspami, po nabie\u017cnikach \u2013 wa\u017cne, \u017ce pogoda sprzyja (dobra widoczno\u015b\u0107, ma\u0142e zafalowanie). Fi\u0144skie jednostki du\u017ce (znane z g\u0142\u00f3wek portu gdy\u0144skiego Finnlines) i ma\u0142e, z fi\u0144sk\u0105 bander\u0105. Finlandia coraz bli\u017cej.<\/p>\n<p><strong>5 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>sobota<\/strong><br \/>\n<strong>Turku<\/strong><\/p>\n<p>Po sympatycznej \u017cegludze w szkierach &#8211; wjazd w uj\u015bcie rzeki Aurajoki w \u015brodku nocy o 0220. Wjazd po bojach do Turku \u2013 w uj\u015bcie rzeki Aurajoki, mieszcz\u0105 si\u0119 ca\u0142kiem du\u017ce statki. Szwedzkie Abo czy fi\u0144skie Turku? Na lewobrze\u017cnych wzg\u00f3rzach powstaj\u0105 kolejne apartamentowce, wzd\u0142u\u017c prawego brzegu marina, w kt\u00f3rej cumuje ORION. Jacht sklarowany, mo\u017cna zacz\u0105\u0107 zwiedzanie miasta, kapitan na czele!<br \/>\nObok nowoczesnych \u2013 klasyczne jednostki. W historycznym Turku przesz\u0142o\u015b\u0107 cz\u0119sto miesza si\u0119 z tera\u017aniejszo\u015bci\u0105. Przed muzeum morskim odpoczywa na zas\u0142u\u017conej emeryturze Suomen JOUTSEN &#8211; stalowy \u017caglowiec \u2013 z 1902 roku &#8211; jako eksponat muzealny.<br \/>\nAtmosfer\u0119 miasta tajemniczego, bajkowego podkre\u015blaj\u0105 niezwyk\u0142e obiekty: z rzeki wystrzela tryskaj\u0105c wod\u0105 kamienno-stalowy ogon wieloryba, \u0142uski morskiego potwora po\u0142yskuj\u0105 na trawniku, a co robi ta gigantyczna stokrotka przed muzeum morskim?<br \/>\nW ba\u015bniowej krainie musi by\u0107 zamek \u2013 \u015bredniowieczny, najwi\u0119kszy w Finlandii. Twierdz\u0119 wzniesion\u0105 w 1280 wielokrotnie rozbudowywano dla potrzeb kolejnych ksi\u0105\u017c\u0105t i gubernator\u00f3w.<br \/>\nW tych murach odbywa\u0142o si\u0119 wesele fi\u0144skiego ksi\u0119cia Jana i Katarzyny Jagiellonki \u2013 ich syn jako Zygmunt Waza szcz\u0119\u015bliwie panowa\u0142 w Krakowie.<br \/>\nPodobie\u0144stw do Krakowa jest wi\u0119cej \u2013 tu powsta\u0142 pierwszy w Finlandii uniwersytet, a po przeniesieniu stolicy do Helsinek miasto straci\u0142o na politycznym, ale nie kulturalnym znaczeniu. Analogicznie dzia\u0142o si\u0119 w Krakowie \u2013 po przeniesieniu stolicy do Warszawy.<br \/>\nGrube mury okalaj\u0105 pomieszczenia: skromne dla s\u0142u\u017cby i bogato wyposa\u017cone komnaty godne kr\u00f3lewskich mo\u015bci.<br \/>\nPoddani mieszkaj\u0105 skromniej w domkach. Charakterystyczne fi\u0144skie obicia skutecznie zabezpieczaj\u0105 przed ch\u0142odem zimowym. Przestrzeni tu sporo, wi\u0119c ulice szerokie, na wzniesieniu \u2013 lutera\u0144ski neogotycki ko\u015bci\u00f3\u0142. Z marynistycznym akcentem. Ko\u015bci\u00f3\u0142 na polodowcowym g\u0142azie otoczony jest niewielkim parkiem z \u0142aweczkami.<br \/>\nMi\u0142o odpocz\u0105\u0107, ale wypada zwiedzi\u0107 najwa\u017cniejsz\u0105 \u015bwi\u0105tyni\u0119 fi\u0144skiego ko\u015bcio\u0142a lutera\u0144skiego.<br \/>\nUkryty za drzewami obiekt, kt\u00f3rego najstarsza cz\u0119\u015b\u0107 pochodzi z XIII wieku powi\u0119kszano o kaplice. Mimo kilku po\u017car\u00f3w zachowa\u0142y si\u0119 grobowce im. Kr\u00f3lowej Szwecji Katarzyny Mansdottet i malowid\u0142a. Nekropolia przypominaj\u0105ca wawelsk\u0105. Znawc\u00f3w architektury przyci\u0105gaj\u0105 szczeg\u00f3\u0142y konstrukcyjne, detale zdobnicze.<br \/>\nZ dziedzi\u0144ca przed katedr\u0105 mo\u017cna podziwia\u0107 ogromn\u0105 wie\u017c\u0119 i zakole Aurajoki, leniwie tocz\u0105cej swe wody przez stulecia.<br \/>\nRzeka spi\u0119ta mostami, kt\u00f3re skutecznie broni\u0105 doj\u015bcia du\u017cym statkom w g\u0142\u0105b l\u0105du, ale pozwalaj\u0105 na komunikacj\u0119 mi\u0119dzy brzegami \u2013 szwedzkim Abo i fi\u0144skim Turku. Bez problemu kr\u0105\u017c\u0105 motor\u00f3wki i kursuj\u0105cy w pobli\u017cu mariny prom \u2013 fori. Podr\u00f3\u017c trwa 90sekund. Na przycumowanych stateczkach z powodzeniem funkcjonuj\u0105 kafejki, kusz\u0105 spaceruj\u0105cych wzd\u0142u\u017c bulwar\u00f3w. Na wodzie \u2013 kaczko-g\u0119si \u2013 olbrzymy\u2026 Bulwary to miejsce idealne do spacer\u00f3w i joggingu. Idealnie pasuje pomnik Pavo Nurmiego \u2013 s\u0142ynny biegacz fi\u0144ski, zdobywca 9 z\u0142otych i 3 srebrnych medali olimpijskich. Po przeciwnej stronie rzeki figurki &#8222;odpoczywaj\u0105cych biernie&#8221;. Co jeszcze nad rzek\u0105? Szwedzka willa \u2013 w Abo, a na fi\u0144skim brzegu centrum kultury Turku. Na obszerny pok\u0142ad zaprasza klub- bar AUSIIE. Naprzeciwko urz\u0105d miasta. Ale most nie jest daleko.<br \/>\nLewobrze\u017cne centrum cz\u0119\u015bci miasta zagospodarowano do\u015b\u0107 dok\u0142adnie, ale tak w\u0105ska uliczka to rzadko\u015b\u0107. Kameralne galerie, kafejki \u2013 przed wej\u015bciem \u2013 pucybut \u2013 samoobs\u0142uga.<br \/>\nDo biblioteki raczej nie wybierzemy si\u0119, chyba \u017ce kto\u015b zna fi\u0144ski.<br \/>\nKamienice dziewi\u0119tnastowieczne kontrastuj\u0105 z XX-wiecznymi, w cz\u0119\u015bci handlowej panuje niewielki ruch samochodowy, zaskakuje spok\u00f3j i przestrze\u0144 \u2013 zw\u0142aszcza na Kauppatori.<br \/>\nMusia\u0142o tu by\u0107 t\u0142oczno za rosyjskiego panowania \u2013 od staroruskiego Targe pochodzi nazwa Turku. Z tamtych czas\u00f3w zosta\u0142 tu chyba tylko bruk. Hotel Sorde nie grzeszy urod\u0105. Powy\u017cej placu muzeum sztuki. Na postumencie znane popiersie Lenina \u2013 w\u00f3dz przysz\u0142ej rewolucji mieszka\u0142 w pobli\u017cu, spacerowa\u0142 po okolicznym parku i\u2026Znowu wypada zanurzy\u0107 si\u0119 w przesz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 historia Finlandii podobna jest do polskich dziej\u00f3w \u2013 rosyjskie panowanie, zsy\u0142ki i skromna rzeczywisto\u015b\u0107 poddanych cara. Naj\u0142atwiej w Muzeum Farmacji, albo w\u2026 skansenie Luostrinmaki.<br \/>\nCo mo\u017ce si\u0119 kry\u0107 w tych poro\u015bni\u0119tych trawnikiem szopkach? Praktyczna i ekologiczna dach\u00f3wka i pomys\u0142owa drewniana rynna. A co w \u015brodku? W tym zak\u0142adzie czas si\u0119 zatrzyma\u0142 &#8211; nikt nie nakr\u0119ca &#8222;kuku\u0142ek&#8221; &#8211; nie znajd\u0105 nabywcy. Narz\u0119dzia roz\u0142o\u017cone, jakby zegarmistrz tylko wyszed\u0142 na chwil\u0119. Ale nie do rymarza \u2013 tu te\u017c brak kupuj\u0105cych, nie poruszy si\u0119 ko\u0142o nap\u0119dowe u ko\u0142odzieja, za to mo\u017cna swobodnie obejrze\u0107 wyposa\u017cenie XIX-wiecznych warsztat\u00f3w. Warto zobaczy\u0107 pracowni\u0119 malarsk\u0105, pracowni\u0119 wikliniarza, w drukarni jeszcze matryce sprzed epoki Gutenberga. I pomieszczenia mieszkalne rzemie\u015blnik\u00f3w z dawnym wyposa\u017ceniem. A to -trudno si\u0119 domy\u015bli\u0107 \u2013 czy\u017cby dwuosobowa\u2026 toaleta?<br \/>\nI oczywi\u015bcie pomieszczenie do sauny. Finowie potrafi\u0105 si\u0119 relaksowa\u0107 nawet na \u0142\u00f3dce (p\u0142ywaj\u0105ca \u0142\u00f3dka z odpowiednim wyposa\u017ceniem). Na Orionie sauny nie potrzeba, wa\u017cniejsza jest uroczysta kolacja \u2013 bo nad ranem.<\/p>\n<p><strong>7 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>poniedzia\u0142ek 0745<\/strong><br \/>\n<strong>wyp\u0142yni\u0119cie z Turku<\/strong><\/p>\n<p>Zostaje za ruf\u0105 tr\u00f3jmasztowiec, pasa\u017cerski prom. Od znajomych zamkowych mur\u00f3w wa\u017cniejsze s\u0105 boje i nabie\u017cniki: dok\u0142adnie oznakowane szlaki \u017ceglugi.<br \/>\nZ promami nie b\u0119dziemy si\u0119 \u015bciga\u0107, ale katamaran za ruf\u0105 to ju\u017c wyzwanie.<br \/>\nNa pe\u0142nym morzu \u2013 \u0142adny baksztag, niestety wiatr s\u0142abnie i Orion powolutku przemieszcza si\u0119 przez Zatok\u0119 Fi\u0144sk\u0105. Arcyciekawa okolica &#8211; lawirowanie mi\u0119dzy wysepkami.Pogoda wprost idealna\u2013 dobra widoczno\u015b\u0107, niewielkie zafalowanie. Stolica coraz bli\u017cej.<br \/>\nNie pomo\u017ce zmiana \u017cagli &#8211; genu\u0119 zast\u0105pi\u0142 blooper, ale nie wytrzyma\u0142 &#8211; mocniejszy podmuch i wystrzeli\u0142 z ramek.<br \/>\nCz\u0119\u015bciowo trzeba wspomaga\u0107 si\u0119 silnikiem, kolejna nocna wachta. Nad ranem to ju\u017c podej\u015bcie pod Helsinki, latarnia HARMAJA to takie GD dla Helsinek.<br \/>\nPo lewej burcie zostaje grupa wysepek z XVIII- wieczn\u0105 twierdz\u0105 Suomenlinna \u2013 jej armaty nie s\u0105 gro\u017ane, lepiej uwa\u017ca\u0107, na ruch prom\u00f3w. I ju\u017c w Zatoce Toolonlahti \u2013 mo\u017ce znajdzie si\u0119 miejsce dla ORIONA \u2013 w\u0142a\u015bnie wyp\u0142ywa jaki\u015b jacht.<\/p>\n<p><strong>Wtorek 8 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>Wp\u0142yni\u0119cie w \u015brod\u0119 o 1730<\/strong><br \/>\n<strong>do Helsinek<\/strong><\/p>\n<p>W helsi\u0144skiej marinie &#8211; du\u017cy obiekt z kilkoma pomostami, jeden z ostatnich \u2013 dla go\u015bci &#8211; polska flaga na maszcie.<br \/>\nPo sklarowaniu jachtu &#8211; czas na spacer wzd\u0142u\u017c bulwaru w stron\u0119 z daleka widocznego Soboru Uspienskiego Za\u015bni\u0119cia Matki Bo\u017cej. Budowany na polodowcowej skale od 1868 roku g\u00f3ruje nad historyczn\u0105 dzielnic\u0105 Katajanokka. Przypomina o czasach panowania cara, kiedy nast\u0105pi\u0142 rozw\u00f3j Helsinek &#8211; po przeniesieniu stolicy z Turku. Najwi\u0119ksza \u015bwi\u0105tynia prawos\u0142awna w Europie Zachodniej szczyci si\u0119 z\u0142oconymi kopu\u0142ami i bogato zdobionym wn\u0119trzem. Na zewn\u0105trz, wok\u00f3\u0142 ko\u015bcio\u0142a, fotografie zabytkowych cerkwi z polskiej &#8222;wschodniej \u015bciany&#8221;. Z jednej strony wzg\u00f3rza widok na marin\u0119, po przeciwnej stronie u st\u00f3p zabytkowej budowli roz\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 kramy targu Kupatori. Kramy wystawione wzd\u0142u\u017c brzegu zatoki, a na jej spokojnych wodach, dla hotelowych go\u015bci, p\u0142ywaj\u0105cy\u2026 basen.<br \/>\nW ferworze zakup\u00f3w mo\u017cna si\u0119 zgubi\u0107 \u2013 statua zwie\u0144czona carskim or\u0142em to dobry punkt orientacyjny. Kto nie kupuje fi\u0144skich wersji pami\u0105tek z Chin \u2013 mo\u017ce uda\u0107 si\u0119 przestronnymi uliczkami, wzd\u0142u\u017c secesyjnych kamienic, \u0142agodnie pod g\u00f3r\u0119 \u2013 tramwaj musi sobie poradzi\u0107, a gdy przejedzie &#8211; ods\u0142oni widok na Plac Senacki i pot\u0119\u017cn\u0105 neoklasyczn\u0105 katedr\u0119 lutera\u0144sk\u0105.<br \/>\nNa \u015brodku placu od 1894 kontroluje sytuacj\u0119 Aleksander II z pomnika na kolumnie.<br \/>\nKatedr\u0119 fundowa\u0142 car Miko\u0142aj na wz\u00f3r katedry \u015bw. Izaaka w Petersburgu \u2013 dlatego w czasach zimnej wojny, gdy rosyjskie plenery nie by\u0142y dost\u0119pne, filmowcy z zachodnich pa\u0144stw korzystali z tej scenerii dla przedstawienia Petersburga. Dzi\u015b przed schodami parkuj\u0105 autokary dowo\u017c\u0105ce turyst\u00f3w. Wok\u00f3\u0142 placu budynek senatu, siedziba s\u0105du, Uniwersytet Helsi\u0144ski.<br \/>\nCo jeszcze warto zobaczy\u0107 &#8211; oto jeden z symboli Helsinek \u2013 fontanna Havis Amanda, przy pasa\u017cu Esplande pomniki Runeberga, Zachariasza Topeliusa, Eyno Leino (fi\u0144scy arty\u015bci).<br \/>\nNieco dalej, za parkowym pasa\u017cem Esplanade &#8211; dla usprawnienia \u017cycia mieszka\u0144c\u00f3w: kafejki, praktyczna hala targowa, komunikacyjne struktury.<br \/>\nWarto zag\u0142\u0119bi\u0107 si\u0119 w t\u0119 dzielnic\u0119 , gdzie powsta\u0142 interesuj\u0105cy i niezwyk\u0142y ko\u015bci\u00f3\u0142 Temppeliaukio, zbudowany w latach 60-tych XX wieku zosta\u0142 tak, aby nie narusza\u0107 otoczenia, czyli wykuty w skale.<br \/>\nO\u015bwietlenie naturalne(!) zapewnia 180 szklanych tuneli umiejscowionych mi\u0119dzy kopu\u0142\u0105 a \u015bcianami. Pod sklepieniem o \u015brednicy 24m w kszta\u0142cie dysku z miedzianego drutu \u2013 wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a i jednocze\u015bnie idealna sala koncertowa. Podczas gdy Romek z Waldkiem (i t\u0142umem turyst\u00f3w) podziwiaj\u0105 wn\u0119trze \u2013 reszta za\u0142ogi spaceruje po dachu &#8211; mo\u017cna odpocz\u0105\u0107 w cieniu drzewa, albo zbiera\u0107 zio\u0142a. Przygl\u0105da si\u0119 temu para kr\u00f3w na\u2026 balkonie kamienicy. Poni\u017cej, w sklepie z pami\u0105tkami, na garnuszku przycupn\u0105\u0142 W\u0142\u00f3czykij z Doliny Mumink\u00f3w, ale\u017c bajkowa ta Finlandia. Kraina Mumink\u00f3w i renifer\u00f3w. Te ostatnie chyba t\u0119skni\u0105 za zieleni\u0105, a tu wszystko wybetonowane. Nawet plac z pomnikiem marsza\u0142ka Mannerheima (odpowiednik J\u00f3zefa Pi\u0142sudzkiego).<br \/>\nW\u0119cej przestrzeni \u2013 w okolicy Centrum konferencyjnego Talo \u2013 dos\u0142ownie Dom Finlandii. Tu podpisano Akt Ko\u0144cowy konferencji Bezpiecze\u0144stwa i Wsp\u00f3\u0142pracy w Europie z 1971. Architekt Alwar Aalto zastosowa\u0142 z powodzeniem bia\u0142y marmur i czarny granit obecnie mie\u015bci si\u0119 tu m.in. siedziba Helsi\u0144skiej Orkiestry Symfonicznej z sal\u0105 na 1200 miejsc.<br \/>\nCiekawych obiekt\u00f3w jest wi\u0119cej: ko\u015bci\u00f3\u0142 Kallo z pot\u0119\u017cn\u0105 wie\u017c\u0105, Ateneum \u2013 muzeum sztuki z 1888 roku.<br \/>\nWzd\u0142u\u017c g\u0142\u00f3wnej ulicy Mannerheiminttie \u2013 Muzeum Narodowe &#8211; z ekspozycj\u0105 historii Finlandii, Parlament. Szkoda, \u017ce nie ma \u0142aweczki na skwerze<br \/>\nA mo\u017ce spr\u00f3bowa\u0107 fortuny w kasynie? Chyba lepiej zrobi\u0107 zakupy i wraca\u0107 na jacht. Domy, ulice uff.Jeszcze tylko min\u0105\u0107 dworzec kolejowy z 1910 roku &#8211; Lasipaltsi \u2013 Szklany Pa\u0142ac z1936 -znacznie unowocze\u015bniony\u2026 jeszcze par\u0119 krok\u00f3w i&#8230; Nareszcie jeste\u015bmy w marinie\u2026 Klubowicze w HMVK dbaj\u0105 o swoj\u0105 siedzib\u0119.<br \/>\nKolejny dzie\u0144 \u2013 w Helsinkach \u2013 pogoda sprzyja, wi\u0119c spacerujemy wzd\u0142u\u017c budynk\u00f3w w stylu tych z Turku &#8211; i nad zatok\u0105 &#8211; do ogrodu botanicznego z pomnikiem Sibeliusa.<br \/>\nPassio Musica z 1967 roku \u2013 to dzie\u0142o Eila Hiltunen, kt\u00f3ra przez 6 lat spawa\u0142a stalowe rury o wadze 24 ton. Akademia Muzyczna r\u00f3wnie\u017c nosi imi\u0119 s\u0142ynnego fi\u0144skiego kompozytora znanego z zami\u0142owania do przestrzeni i natury. W miejskich kwarta\u0142ach mi\u0119dzy kamienicami trudno o swobod\u0119, ale w pobli\u017cu mariny, na cyplu Terrasori piknikowa atmosfera i urz\u0105dzenia do prania i osuszania dywanik\u00f3w.<br \/>\nA co na Orionie? Po\u017cegnalna kolacja, na os\u0142od\u0119 piernikowy dodatek. I wyp\u0142yni\u0119cie z Helsinek, po prawej burcie zostaje twierdza Suomenlina z 1748 roku, zbudowana przez Szwed\u00f3w na 6 wyspach, mia\u0142a za zadanie broni\u0107 Helsinek od strony morza. W dawnych koszarach obecnie mie\u015bci si\u0119 muzeum wojskowe.<\/p>\n<p><strong>10 sierpnia czwartek<\/strong><br \/>\n<strong>wyj\u015bcie z Helsinek<\/strong><\/p>\n<p>Uwaga na promy! \u017bagle w g\u00f3r\u0119, odrywamy si\u0119 od l\u0105du, ostry bejdewind do Harmaji \u2013 wieje coraz mocniej, wi\u0119c konieczna jest zmiana grota na mniejszy, grot III &#8222;opecowski&#8221;. &#8222;Czesanie&#8221; Zatoki Fi\u0144skiej &#8211; troch\u0119 na silniku, potem grot III &#8222;opec&#8221; + fok marszowy i &#8222;kary&#8221; bo przywia\u0142o.<\/p>\n<p><strong>11 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>pi\u0105tek<\/strong><\/p>\n<p>Pod brzeg Estoni, w stron\u0119 wyspy Osmusaar. S\u0142abo i wieje w mord\u0119, przej\u015bcie mi\u0119dzy wysp\u0105 Vormsi i sta\u0142ym l\u0105dem. Hals\u00f3wka, mijamy w s\u0142oneczku i przy zdychaj\u0105cych \u017caglach Hiuma i Muchu praw\u0105 burt\u0105 do przesmyku i wyp\u0142ywamy na Zatok\u0119 Rysk\u0105.<\/p>\n<p><strong>12 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>sobota<\/strong><\/p>\n<p>Diesel grot warczy i ci\u0105gnie na Zatoce Ryskiej, bo sflauci\u0142o. Pojawia si\u0119 chmura i z tej chmury co\u015b b\u0119dzie: owszem, burza z gradem i odkr\u0119tka od SE do SW 3-4. Baksztag i znowu flauta.<\/p>\n<p><strong>13 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>niedziela<\/strong><\/p>\n<p>Od flauty do ostrrego bejdewindu \u2013 25 knot\u00f3w wiatru przez 3h (wachta Zbyszka i Romka) &#8211; weso\u0142o \u0142opocz\u0105 banderki: szwedzka, alandzka, fi\u0144ska i \u0142otewska!<br \/>\nWreszcie g\u0142\u00f3wki wej\u015bcia do Rygi \u2013 i powolny wjazdy D\u017awin\u0105 do Rygi.<\/p>\n<p><strong>1200<\/strong><br \/>\n<strong>wp\u0142yniecie do Rygi!<\/strong><\/p>\n<p>Portowe i przemys\u0142owe obiekty nie dziwi\u0105, to norma na zachodnim brzegu D\u017awiny, a widoczne z morza tutejsze sea-tower \u015bwiadcz\u0105 o rozwoju miasta. Podobnie celuj\u0105cy w niebo most wantowy \u2013 \u0142\u0105czy brzegi i jednocze\u015bnie zamyka drog\u0119 statkom i promom \u2013 cumuj\u0105 na prawym brzegu rzeki. Za grobl\u0105 w przytulnej zatoczce \u2013 s\u0142abo wykorzystana przysta\u0144 jachtowa (opr\u00f3cz Oriona \u2013 polski jacht Czarny Diament).<br \/>\nTury\u015bci z ogromnych wycieczkowc\u00f3w i jacht\u00f3w zaciekawieni wyruszaj\u0105, aby zwiedzi\u0107 stolic\u0119 \u0141otwy.<br \/>\nW s\u0105siedztwie przystani dzielnica mieszkaniowa, wysokie secesyjne kamienice, centrum kulturalno-wystawowe, eklektyczny blok okraszony &#8222;szklarni\u0105&#8221;.<br \/>\nDopiero stare miasto okazuje si\u0119 architektoniczn\u0105 pere\u0142k\u0105 &#8211; starannie odrestaurowane \u015bredniowieczne grube mury, ciasne uliczki a przy nich finezyjne kamieniczki. Istny labirynt \u2013 po szerokich fi\u0144skich alejach. Ponad siedzibami mieszczan g\u00f3ruje wie\u017ca ko\u015bcio\u0142a \u015aw. Jakuba z 1225. Przy niewielkim rynku Katedra (obecnie protestancka) zbudowana w 1211 roku \u2013 najwi\u0119ksza w krajach ba\u0142tyckich. Na placu przed katedr\u0105 widok na pot\u0119\u017cn\u0105 wie\u017c\u0119 i fasad\u0119 ko\u015bcio\u0142a. Nic dziwnego, \u017ce sporo turyst\u00f3w, kramiki z pami\u0105tkami, bufety, kafejki. Nad nimi potr\u00f3jna strzelista wie\u017ca ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Piotra z 1209 roku. Ulic\u0119 zamyka ko\u015bci\u00f3\u0142 Matki Bo\u017cej Bolesnej z XVIII wieku. Kluczymy by zobaczy\u0107 ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015aw. Piotra przy rynku.<br \/>\nJest tu r\u00f3wnie\u017c ratusz czyli Dom Bractwa Czarnog\u0142owych \u2013 dawne stowarzyszenie kupc\u00f3w pochodzenia niemieckiego z XIV.<br \/>\nO nieuniknionym up\u0142ywie czasu przypomina zegar na wie\u017cy ko\u015bcio\u0142a Tr\u00f3jcy \u015aw. (trinity Cathedra): \u015bredniowiecze s\u0105siaduje z barokiem renesansem, XIX i XX wieczne fasada ko\u015bcio\u0142a \u015aw. Piotra i wsp\u00f3\u0142czesne konstrukcje.<br \/>\nWok\u00f3\u0142 starego miasta panuj\u0105 secesyjne kamienice \u2013 najwi\u0119ksze skupisko w Europie. I wreszcie co\u015b dla odpoczynku i och\u0142ody &#8211; namiastka natury i zieleni nad wod\u0105 \u2013 wykorzystanie kana\u0142\u00f3w przy rzece &#8211; spacerniak i wodna przysta\u0144. W pobli\u017cu wystawiono niezwykle wa\u017cny dla obywateli \u0141otwy symbol niepodleg\u0142o\u015bci pa\u0144stwa ods\u0142oni\u0119ty w 1935 roku. Pomnik wolno\u015bci. Tym razem za kratami rusztowania. Wzniesiony w latach 30-stych jako symbol niepodleg\u0142o\u015bci \u0141otwy (na miejscu pomnika Piotra Wielkiego na koniu do 1915 roku).<br \/>\nJest te\u017c fragment muru berli\u0144skiego &#8211; upami\u0119tniaj\u0105cy wyzwolenie spod sowieckiej okupacji w 1991 roku. Pozosta\u0142o\u015bci\u0105 pobytu czerwonoarmist\u00f3w \u2013 pomnik pierwszego astronauty. Oraz odpowiednik Pa\u0142acu Kultury w Warszawie &#8211; obecnie Wie\u017cowiec Akademii Nauk \u0141otwy \u2013 dawny dom Ko\u0142cho\u017anika z czas\u00f3w stalinowskich.<br \/>\nRowery wiesza si\u0119 tu na \u015bcianie, \u017caglowce buduje z bursztynu\u2026 Chyba to pora odpocz\u0105\u0107 \u2013 na ORIONIE. Jutro te\u017c jest dzie\u0144, mruczy przystaniowa &#8222;sowa&#8221; (dziwaczna rze\u017aba na s\u0142upku z ko\u0142em ratunkowym). Kolejny dzie\u0144 &#8211; i z nowym zapasem si\u0142 zwiedzamy Ryg\u0119. Mi\u0119dzy pieczo\u0142owicie odnowionymi domami -\u0141otewski Teatr Narodowy z 1919, przy skwerze statua gubernatora Bagrationa \u2013 inicjatora budowy soboru Narodzenia Pa\u0144skiego.<br \/>\nRyga to pere\u0142ka, ale gdy oddalamy si\u0119 od centrum \u2013 czar pryska. Domki mniejsze, skromniejsze i wymagaj\u0105ce renowacji \u2013 stopniowo remontowane \u2013 odzyskuj\u0105 dawn\u0105 \u015bwietno\u015b\u0107 (np. Centraltrigus \u2013 zesp\u00f3\u0142 hal targowych -5 hal jak w Gdyni \u2013 zbudowany z hangar\u00f3w niemieckich sterowc\u00f3w). Czas ucieka &#8211; bij\u0105 &#8222;carillony&#8221; przy supermarkecie. Wkracza Europa \u2013 centrum handlowe Stockmann, hotel &#8211; Radisson. Id\u0105c w stron\u0119 D\u017awiny \u2013 mijamy Parlament, budynki rz\u0105dowe. Pomnik Armii Radzieckiej jeszcze stoi (Lenina zr\u00f3wnano z ziemi\u0105). Z mostu widok na star\u00f3wk\u0119 i zamek Rycerzy Kwaler\u00f3w Mieczowych z 1330 roku \u2013 obecnie rezydencja premiera.<br \/>\nA D\u017awina p\u0142ynie do Ba\u0142tyku. Biznesowe wie\u017cowce po zachodniej stronie, wantowy most spina dwa brzegi \u2013 \u0142\u0105czy \u015bwiaty &#8211; przysz\u0142o\u015bci z przesz\u0142o\u015bci\u0105, zachodu ze wschodem. Po obu stronach rozleg\u0142e bulwary. W spokojnej marinie zostaje Czarny Diament. Orion sklarowany do wyj\u015bcia i\u2026<\/p>\n<p><strong>14 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>poniedzia\u0142ek<\/strong><br \/>\n<strong>wieczorem 2000<\/strong><\/p>\n<p>Wyj\u015bcie z Rygi to niestety silnikowa \u017cegluga.<\/p>\n<p><strong>15 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>wtorek<\/strong><\/p>\n<p>Flauta, albo s\u0142aby W2 + silnik, wieczorem mijamy Cypel Kolka lew\u0105 burt\u0105, Sarema po prawej burcie. W nocy wieje do 20 knot\u00f3w &#8211; przydadz\u0105 si\u0119 2 refy i dzielny &#8222;kary&#8221;, czyli fok manewrowy I-wszy.<\/p>\n<p><strong>16 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>\u015broda<\/strong><\/p>\n<p>Rano zmiana na genu\u0119, i \u0142adna jazda w d\u00f3\u0142 wok\u00f3\u0142 cypla po\u0142udniowego, pod koniec baksztag na podej\u015bciu i niemi\u0142a niespodzianka &#8211; silnik nie zapali\u0142 (konieczny odwr\u00f3t i szybka naprawa blokady d\u017awigni rewersu). Cumy i odbijacze na pok\u0142ad, wp\u0142ywamy do Liepai, cumujemy o 1210.<\/p>\n<p><strong>Liepaja<\/strong><br \/>\n<strong>17 sierpnia<\/strong><br \/>\n<strong>czwartek<\/strong><\/p>\n<p>Ma\u0142o ciekawe nabrze\u017ce \u2013 ale keja wzmocniona, cho\u0107 drewniana, wielki szyld ROYAL HOTEL na dawnych budynkach fabrycznych, dziewi\u0119tnastowieczny most na rzece, par\u0119 motor\u00f3wek. Czego mo\u017cna si\u0119 spodziewa\u0107 po by\u0142ej bazie radzieckich okr\u0119t\u00f3w podwodnych?<br \/>\nMa\u0142omiasteczkowa atmosfera, ponury krajobraz, klimat lat 50-tych, 60-tych, siedemdziesi\u0105tych &#8211; zaniedbane budynki, smutne, opustosza\u0142e ulice. Przemkn\u0105\u0142 zielony tramwaj, na chwil\u0119 zas\u0142oni\u0142 ponur\u0105 rzeczywisto\u015b\u0107. Mimo biedy jest czysto, schludnie &#8211; je\u015bli tylko w\u0142a\u015bcicieli sta\u0107 na konserwacj\u0119 budynk\u00f3w \u2013 dor\u00f3wnuj\u0105 fi\u0144skim wzorom. To w dzielnicy postindustrialnej. Id\u0105c z dawnego placu targowego w stron\u0119 reprezentacyjnej cz\u0119\u015bci miasta \u2013 niewiele si\u0119 zmienia; kiedy\u015b ten dworzec t\u0119tni\u0142 \u017cyciem, a teraz\u2026 mo\u017ce unijne fundusze pomog\u0105 w renowacji zabytkowych drewnianych dom\u00f3w?<br \/>\nStan\u0105 si\u0119 ozdob\u0105 miasta &#8211; jak ko\u015bci\u00f3\u0142 i cerkiew? Lutera\u0144ski ko\u015bci\u00f3\u0142 chyba nie znalaz\u0142 sponsor\u00f3w.<br \/>\nW katolickim ko\u015bciele ciekawa architektura i zadbane wn\u0119trze. Z XIX- wiecznymi kamienicami kontrastuj\u0105 drewniane domy, unikalne na \u015bwiatow\u0105 skal\u0119. Z ciekawszych obiekt\u00f3w: eklektyczny pawilon kupiecki, gmach biblioteki i szko\u0142y \u015bredniej. Odlany z br\u0105zu cie\u015bla z legendy o Liepai pracuj\u0105cy przy skwerze ma sporo do zrobienia. Rynny zabezpieczone s\u0105 przed wiatrem, nie kotami. Chocia\u017c amator\u00f3w kociej muzyki tu sporo &#8211; kafejka z gitarzyst\u0105 w szyldzie, muzyczne grafiti w stolicy \u0142otewskiej muzyki rockowej. W pot\u0119\u017cnej Sali Koncertowej odbywaj\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy innymi festiwale &#8211; bo w\u0142a\u015bnie w Liepai powsta\u0142y pierwsze \u0142otewskie kapele rockowe.<br \/>\nMiedzy drzewami \u2013 zielone kopu\u0142y niewielkiej cerkwi \u2013 to cmentarna kaplica, wok\u00f3\u0142 spoczywaj\u0105 zgodnie wyznawcy r\u00f3\u017cnych religii &#8211; krzy\u017ce prawos\u0142awne i niemieckie krzy\u017ce \u017celazne z I wojny \u015bwiatowej, hitlerowskie swastyki i gwiazda czerwonoarmisty. Burzliwe losy miasta o strategicznym po\u0142o\u017ceniu. Wiek XX tak\u017ce nie by\u0142 \u0142askawy. Usytuowanie w Liepai bazy okr\u0119t\u00f3w podwodnych na dziesi\u0105tki lat odgrodzi\u0142o miasto od cywilizacji, ca\u0142kowicie zablokowa\u0142o rozw\u00f3j miasta.<br \/>\nZa ruchomym mostem na odnodze rzeki stacjonowali \u017co\u0142nierze radzieccy obs\u0142uguj\u0105cy baz\u0119. Obecnie opustosza\u0142e, odrapane bloki kontrastuj\u0105 z odrestaurowywan\u0105 star\u0105 cerkwi\u0105. Zagospodarowana przez armie jako sk\u0142ad, a potem jako sala balowa \u2013 unikn\u0119\u0142a ca\u0142kowitego zniszczenia.<br \/>\nDroga powrotna z bazy na jacht jest prosta i tak samo d\u0142uga. Przy drodze, mi\u0119dzy drzewami \u2013 nietypowy klombik \u2013 praktyczny warzywniak, dobrze \u017ce zd\u0105\u017cyli\u015bmy przej\u015b\u0107 na drug\u0105 stron\u0119 przed otwarciem mostu. By\u0142a okazja do spotkania z \u0141otyszk\u0105 Martyn\u0105 \u2013 przewodniczk\u0105. Sporo opowiedzia\u0142a o historii miasta, o czasach gdy miasto by\u0142o praktycznie zamkni\u0119te i nielicznym mieszka\u0144com zezwalano na wyjazd.<br \/>\nJeszcze kolacja przed odjazdem. To prawdopodobnie jest ostatni, przed Gdyni\u0105, port w tym rejsie.<\/p>\n<p><strong>Po po\u0142udniu<\/strong><br \/>\n<strong>o 1740<\/strong><br \/>\n<strong>wyj\u015bcie z Liepai<\/strong><\/p>\n<p>Wiatr s\u0142aby W, SW 2, dok\u0142adnie przeciwny, ale na szcz\u0119\u015bcie w nocy rozwiewa si\u0119 i SW 4 ju\u017c na 2 refach \u0142adna jazda, ale jeszcze nie pod polski brzeg.<\/p>\n<p><strong>18 pi\u0105tek<\/strong><br \/>\n<strong>sobota<\/strong><\/p>\n<p>SW 3-4 czyli hals\u00f3wka, mijamy Ventspils, byle do domu.<br \/>\nHalsowanie jest konieczne, ale na jednym halsie dzia\u0142a SAMOSTER.<br \/>\nZnowu niespodzianka \u2013 akwen 117 zamkni\u0119ty i zamiast na po\u0142udnie, prosto do Gdyni, trzeba p\u0142yn\u0105\u0107 kursem 270, byle dalej od rosyjskiej strefy brzegowej. Ale humory dopisuj\u0105. Dopiero pod wiecz\u00f3r \u0142adna jazda w d\u00f3\u0142 do P\u00f3\u0142wyspu Helskiego, bejdewind s\u0142abnie. W nocnej ciszy przed burz\u0105 na wysoko\u015bci Jastarni \u2013 kompletna flauta i ciemno\u015b\u0107, a potem ulewa i&#8230; Warto by\u0142o szybko zrzuci\u0107 kliwra, bo po ulewie (mycie pok\u0142adu) &#8211; 54 kn wiatru na wiatromierzu.<br \/>\nTaki dodatek specjalny na koniec tu\u017c przed Cyplem Helskim. Nad ranem, dla odmiany, flauta. Pomog\u0142o dopiero rozrefowanie grota i&#8230;<\/p>\n<p><strong>19 sierpnia sobota<\/strong><br \/>\n<strong>Zatoka Gda\u0144ska<\/strong><br \/>\n<strong>1900 keja w Gdyni<\/strong><br \/>\n<strong>DOP\u0141YN\u0118LI!<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/playlist?list=PLZNz6-s2vMtFjP5ymVSje7J4VYvjdlpL3\">OBEJRZYJ FILM Z REJSU<\/a><\/p>\n<p><strong>Prowadz\u0105cy Zbigniew Witbrot<\/strong><br \/>\n<strong>I wachta Stanis\u0142aw Konieczny, Renata Loska<\/strong><br \/>\n<strong>II wachta Leszek Markiewicz, Waldemar Sypniewski<\/strong><br \/>\n<strong>III wachta Romuald Sypniewski, Zbigniew Witbrot<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<table border=\"0\" width=\"736\" cellspacing=\"0\" cellpadding=\"7\">\n<tbody>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Przelot<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">Mile morskie<\/td>\n<td width=\"124\">Godziny przelot\u00f3w<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"center\">Pr\u0119dko\u015b\u0107<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Gdynia -Visby<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">262<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">2 dni 18h<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">3,90<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Visby &#8211; Nyneshamn<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">81<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">17h 50min<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">4,55<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Nyneshamn &#8211; Sztokholm<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">43<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">11h<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">3,90<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Sztokholm &#8211; Mariehamn<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">73<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">16h 45min<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">4,35<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Mariehamn &#8211; Turku<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">86<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">20h 30min<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">4,19<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Turku &#8211; Helsinki<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">143<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">1dzie\u0144 11h 35min<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">4,02<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Helsinki &#8211; Ryga<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">274<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">66h 45min<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">4,10<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Ryga &#8211; Liepaja<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">174<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">40h 10 min<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">4,35<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<tr valign=\"top\">\n<td width=\"160\">\n<p align=\"center\">Liepaja &#8211; Gdynia<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"86\">\n<p align=\"center\">191<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"124\">\n<p align=\"center\">2dni 2h 16min<\/p>\n<\/td>\n<td width=\"59\">\n<p align=\"right\">3,80<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<p>Razem:<br \/>\ngodzin rejsu 619<br \/>\ngodzin p\u0142ywania 325<br \/>\ngodzin postoju 294<br \/>\nprzebyto 1460 mil morskich<br \/>\n\u015brednia pr\u0119dko\u015b\u0107 4,4kn<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n\r\n\t\t<div class=\"divider3\"><span><\/span><\/div>\r\n\t\t\n<div class=\"su-button-center\"><a href=\"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/historia_jkm_gryf\/wspomnienia\/\" class=\"su-button su-button-style-flat\" style=\"color:#FFFFFF;background-color:#109fd3;border-color:#0d80a9;border-radius:0px\" target=\"_self\"><span style=\"color:#FFFFFF;padding:0px 22px;font-size:17px;line-height:34px;border-color:#58bce1;border-radius:0px;text-shadow:0px 0px 0px #ffffff\"> back<\/span><\/a><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stawianie \u017cagli na jachcie podobne jest bardziej ni\u017c na innych statkach do rozwijania skrzyde\u0142 u ptaka; lekko\u015b\u0107, z jak\u0105 jacht si\u0119 porusza, stanowi rozkosz dla oczu. Joseph Conrad &#8222;Zwierciad\u0142o morza&#8221; Trzy stolice i okolice &#8211; ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok M\u00f3wi\u0105 o mnie: jezioro polodowcowe, troch\u0119 niedosolone. A przecie\u017c mam wyspy: Gotland, Oland ca\u0142kiem spore,<br \/><a class=\"moretag\" href=\"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\">+ Read More<\/a><\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":1452,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,19],"tags":[],"class_list":["post-487","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wsp","category-wsp-orion"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.2 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Trzy stolice i okolice - ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok | JKM GRYF<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Klub z tradycjami za\u0142o\u017cony w 1928 roku\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Trzy stolice i okolice - ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok | JKM GRYF\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Klub z tradycjami za\u0142o\u017cony w 1928 roku\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"JKM GRYF\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2017-10-04T15:33:37+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-02-21T10:45:05+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"401\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"369\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"GryfAdmin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"GryfAdmin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"28 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\"},\"author\":{\"name\":\"GryfAdmin\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/person\/112bc3a049af0cc22a4e01c2b05bd69a\"},\"headline\":\"Trzy stolice i okolice &#8211; ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok\",\"datePublished\":\"2017-10-04T15:33:37+00:00\",\"dateModified\":\"2026-02-21T10:45:05+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\"},\"wordCount\":5425,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg\",\"articleSection\":[\"wspomnienia\",\"wspomnienia-orion\"],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\",\"url\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\",\"name\":\"Trzy stolice i okolice - ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok | JKM GRYF\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg\",\"datePublished\":\"2017-10-04T15:33:37+00:00\",\"dateModified\":\"2026-02-21T10:45:05+00:00\",\"description\":\"Klub z tradycjami za\u0142o\u017cony w 1928 roku\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg\",\"width\":401,\"height\":369},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Trzy stolice i okolice &#8211; ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/\",\"name\":\"JKM GRYF\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#organization\",\"name\":\"JKM Gryf\",\"url\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/logo_klasyczne.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/logo_klasyczne.png\",\"width\":161,\"height\":160,\"caption\":\"JKM Gryf\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/person\/112bc3a049af0cc22a4e01c2b05bd69a\",\"name\":\"GryfAdmin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c28a1f326dee3ef35ba20b90f610d83d6c1fc349258b8179a31c6517f5626d96?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c28a1f326dee3ef35ba20b90f610d83d6c1fc349258b8179a31c6517f5626d96?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c28a1f326dee3ef35ba20b90f610d83d6c1fc349258b8179a31c6517f5626d96?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"GryfAdmin\"},\"url\":\"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/author\/gryfad\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Trzy stolice i okolice - ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok | JKM GRYF","description":"Club with traditions founded in 1928","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"Trzy stolice i okolice - ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok | JKM GRYF","og_description":"Klub z tradycjami za\u0142o\u017cony w 1928 roku","og_url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/","og_site_name":"JKM GRYF","article_published_time":"2017-10-04T15:33:37+00:00","article_modified_time":"2026-02-21T10:45:05+00:00","og_image":[{"width":401,"height":369,"url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"GryfAdmin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"GryfAdmin","Estimated reading time":"28 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/"},"author":{"name":"GryfAdmin","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/person\/112bc3a049af0cc22a4e01c2b05bd69a"},"headline":"Trzy stolice i okolice &#8211; ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok","datePublished":"2017-10-04T15:33:37+00:00","dateModified":"2026-02-21T10:45:05+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/"},"wordCount":5425,"publisher":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg","articleSection":["wspomnienia","wspomnienia-orion"],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/","url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/","name":"Trzy stolice i okolice - ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok | JKM GRYF","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg","datePublished":"2017-10-04T15:33:37+00:00","dateModified":"2026-02-21T10:45:05+00:00","description":"Club with traditions founded in 1928","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#primaryimage","url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg","contentUrl":"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/orion_trzy-stolice_401x369.jpg","width":401,"height":369},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/trzy-stolice-i-okolice-baltycki-rejs-oriona-2017-rok\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/jkmgryf.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Trzy stolice i okolice &#8211; ba\u0142tycki rejs Oriona, 2017 rok"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#website","url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/","name":"JKM GRYF","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jkmgryf.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#organization","name":"JKM Gryf","url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/logo_klasyczne.png","contentUrl":"https:\/\/jkmgryf.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/logo_klasyczne.png","width":161,"height":160,"caption":"JKM Gryf"},"image":{"@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jkmgryf.pl\/#\/schema\/person\/112bc3a049af0cc22a4e01c2b05bd69a","name":"GryfAdmin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c28a1f326dee3ef35ba20b90f610d83d6c1fc349258b8179a31c6517f5626d96?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c28a1f326dee3ef35ba20b90f610d83d6c1fc349258b8179a31c6517f5626d96?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/c28a1f326dee3ef35ba20b90f610d83d6c1fc349258b8179a31c6517f5626d96?s=96&d=mm&r=g","caption":"GryfAdmin"},"url":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/author\/gryfad\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=487"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2662,"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions\/2662"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1452"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jkmgryf.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}